Bijeenkomst politieke ambstdragers met een beperking

Politiek is van ons allemaal. Toch is de drempel voor mensen met een beperking om politiek actief te worden en te blijven vaak hoog. Van de circa 12.000 volksvertegenwoordigers en bestuurders heeft nog geen 0,5% een beperking. Om daar verandering in te brengen, heeft het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties een Actieplan opgesteld.

Dit Actieplan is opgesteld om na de raadsverkiezingen van 2022 in ruim een derde van alle Nederlandse gemeenteraden mensen met een beperking politiek actief te hebben. Het Actieplan is kort geleden gestuurd naar de Tweede Kamer.

Programma

De dagvoorzitter is Otwin van Dijk, burgemeester van de gemeente Oude IJsselstreek en als Tweede Kamerlid in 2016 mede verantwoordelijk voor de motie die leidde tot het Actieplan. Na een korte centrale start gaan we in deelsessies met mensen uit je eigen regio op zoek naar gezamenlijke acties om de deelname van mensen met een beperking aan de politiek in jouw gemeente, provincie of waterschap te bevorderen. Na 15.00 uur is er nog gelegenheid om na te praten.

Tijdens de bijeenkomst willen we antwoorden krijgen op de volgende vragen:

  • Wat kunnen we op regionaal niveau doen zodat meer mensen met een beperking politiek actief worden?
  • Welke acties moeten we in gemeenten gaan uitvoeren om dit doel te bereiken
  • Wie moet het voortouw nemen? Welke regionale samenwerking kunnen we opzetten om het doel te bereiken?

Doelgroep

  • Mensen met een beperking die politiek actief zijn of willen worden
  • Belangengroeperingen van mensen met een beperking
  • Gedeputeerden, wethouders, leden van het dagelijks bestuur van een waterschap
  • Statenleden, raadsleden en leden van het Algemeen bestuur van een waterschap
  • Griffiers
  • Leden van lokale (afdelingen van) politieke partijen
  • Mensen die een inclusief bestuur een warm hart toedragen

Organisatie

Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in samenwerking met Zorgbelang Inclusief.

Aanmelden

Binnenkort ontvang je de officiële uitnodiging met daarin ook de mogelijkheid om je aan te melden. Heb je in de tussentijd vragen, mail die dan aan bijeenkomst@minbzk.nl.We kijken uit naar je aanwezigheid op 28 mei aanstaande!

Lees meer »

Veranderende Werkwijzen Provinciale Staten Groningen deel 2 van 12

Statenlidnu heeft onderzoek gedaan bij alle provincies naar de Veranderende Werkwijze van Provinciale Staten. De provinciale democratie is volop in beweging en de wijze waarop Statenleden invulling geven aan hun kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rol. Per provincie komen Statenleden, griffiers, statenadviseurs en onderzoekers aan het woord om te vertellen over de veranderende wijzen,  werkvormen waarmee geëxperimenteerd wordt en wat de ervaringen zijn. Statenlidnu brengt de interviewreeks en de beschrijving van veranderende werkwijzen samen in een inspiratiegids die in mei wordt gepubliceerd.

Succesvol veranderen zit hem vooral in een goede timing en draagvlak


Nettie Engels is sinds 2013 Statengriffier bij de provincie Groningen.
Daarvoor was ze tien jaar griffier van de provincie Zuid-Holland. Ook werkte ze als persoonlijk medewerker van een Tweede Kamerlid én was ze zes jaar actief in de lokale politiek. In 2017 oriënteerde ze zich samen met een werkgroep van Statenleden op een andere vergaderwijze. In december van dat jaar hebben de staten ingestemd met de implementatie van een nieuwe vergaderwijze. De belangrijkste uitgangspunten van deze vergaderwijze zijn: het versterken van de informatiepositie van de Staten en het bevorderen van de effectiviteit van de vergaderingen.

Nettie Engels vertelt over het verandertraject en geeft vijf tips voor een succesvolle invoering.

 

Statenleden in positie stellen
Wat duren die vergaderingen lang. We zien steeds dezelfde insprekers. We willen eerder in het beleidsproces betrokken worden. We willen informatie van buiten ophalen en meer tijd om mensen te spreken.”
Nettie: “Een greep uit de geluiden die we steeds meer van Statenleden hoorden. De Statenfracties waren toe aan een ander vergadermodel. In de vorige vergadercyclus waren er weinig manieren waarop Statenleden in positie werden gebracht. De nadruk lag vooral op informatievoorziening en het controleren op uitvoeringsniveau. Statenleden werden in mijn ogen onvoldoende meegenomen in het proces om te komen tot nieuw beleid. We stelden een werkgroep samen en ontwikkelden samen een handreiking. In goed overleg kwamen we tot de volgende vergadercyclus:

 

De stateninformatiedag is de 1e woensdag van de vergadercyclus
De stateninformatiedag staat in het teken van informatie-uitwisseling en verkenning van het vraagstuk. Statenleden kunnen een toelichting krijgen van ambtenaren en van het college over onderwerpen die op de agenda staan van de aankomende commissies. Deze dag biedt ruimte voor vroegtijdige informatievergaring.

Onderdeel van de stateninformatiedag is Praten met de Staten. In dit uurtje kunnen Statenleden, ambtenaren en inwoners van de provincie Groningen op een informele manier met elkaar in gesprek gaan in een marktachtige setting. Hiervoor is iedereen welkom. Je hoeft je niet aan te melden. Het is niet alleen laagdrempelig, maar het kan ook betekenen dat we met meer mensen in gesprek gaan Het biedt inwoners die anders zouden inspreken de gelegenheid om in een vroegtijdig stadium al met Statenleden in gesprek te gaan, niet pas als een onderwerp op de commissieagenda staat en standpunten wellicht al zijn ingenomen. Praten met de Staten gebeurt dus voordat de fracties hun mind hebben opgemaakt.

 

De vrije woensdag is de 2e woensdag van de vergadercyclus
Dit is de fractiedag. Op deze woensdag hebben Statenleden geen vergaderverplichtingen. Er is extra ruimte om nog eens een verdiepend gesprek te hebben, om ergens over door te praten, zaken uit te zoeken. De middag reserveren we voor eventuele collectieve werkbezoeken. Dit doen we alleen als we hier duidelijk een toegevoegde waarde zien en dit koppelen we dan bij voorkeur aan Praten met de Staten op locatie.

 

De commissiedagen vinden plaats op de 3e en 4e woensdag van de vergadercyclus
Daarna ronden we het af met de Statenvergadering op de 5e woensdag.

 

De invoering van de nieuwe vergadercyclus ging goed. Ik heb vijf tips voor andere provincies om de verandering te laten slagen:

 

  1. Timing is everything
    Start met de invoering van de nieuwe vergadercyclus in het tweede jaar van de bestuursperiode. Dan zijn alle Statenleden gewend aan een hele vergadercyclus en gaan ze nadenken over verbeterpunten. Uiterlijk in het derde jaar moet je het hebben ingevoerd, want in het vierde jaar zijn fracties zich vaak al aan het voorbereiden op de volgende verkiezingen. Houd de nieuwe werkwijze minimaal een jaar vol voordat je gaat evalueren en bijsturen. Dit jaar is nodig om voldoende ervaring op te doen en Statenleden te laten wennen aan een nieuwe werkwijze. De invoering van een nieuwe vergaderwijze vergt naast een nieuwe vergaderstructuur ook een nieuwe vergadercultuur. Dat heeft tijd nodig.
  2. Mix van personen en partijen
    Wat hielp is dat we een gevarieerde samenstelling hadden in de werkgroep. Dit zorgt voor eigenaarschap en draagvlak. Het project was echt van de werkgroep en niet van de griffier die iets nieuws wilde.
    Elkaar iets gunnen
    De bereidheid om elkaar iets te gunnen moet er zijn. Het is een onderhandelingsproces, waarbij niet iedereen in alles zijn zin kan krijgen maar zich wel moet kunnen herkennen in het eindresultaat.
  3. Zorg voor een goede start
    De eerste stateninformatiedag agendeerden we twee heel aansprekende onderwerpen. We nodigden daarvoor interessante mensen en organisaties uit. De zaal was vol. Dat helpt enorm. En de ambtenaren hebben we vooraf goed ingepraat over hun rol op die dag. De Statenleden die eerst nog aarzelend waren over Praten met de Staten, waren na afloop heel erg enthousiast. Dat was een goede start!
  4. Herkenbaarheid en een eigen huisstijl
    Goede in- en externe communicatie is essentieel om de invoering van een nieuwe vergaderwijze een vliegende start te geven en tot een succes te maken. Ook herkenbaarheid is van belang. Naast een korte, intensieve communicatiecampagne ontwikkelden we daarom ook een eigen huisstijl. Deze huisstijl is doorgevoerd tot in de zaal waar Praten met de Staten plaatsvindt. Die finishing touch is een belangrijk onderdeel van het succes.”

Lees meer »

Introductiebijeenkomst: Van start met digitale participatie!

De afgelopen maanden is de noodzaak om als gemeenten, waterschappen en provincies zelf aan de slag te gaan met digitale participatietools sterk gestegen. De coronacrisis maakt fysieke participatie van inwoners lastiger, daarbij bieden digitale tools steeds meer (combinaties van) functionaliteiten om inwoners te betrekken.

Aan de slag met participatietools

Om gemeenten, waterschappen en provincies op weg te helpen organiseren Netwerk Democratie en Democratie in Actie introductiebijeenkomsten. Hierin word je thuisgemaakt in de meerwaarde en mogelijkheden die het brede palet aan digitale participatietools te bieden heeft voor jouw lokale democratie. Ook wordt meteen concreet ingegaan hoe jij hiermee aan de slag kan en welke ondersteuning daarvoor beschikbaar is.

Programma

  • 9:30 – 9:45: De meerwaarde en mogelijkheden van digitale participatie (Democratie in Actie) (Jeroen Bruijns en Dion Coomans)
  • 9:45 – 10:05: Het belang van een goed procesontwerp en open source (Netwerk Democratie) (Anne de Zeeuw en Tessel Renzenbrink)
  • 10:05 – 10:25: In de praktijk: Hoe kan dat er dan in de praktijk uitzien (Voorbeelden)
  • 10:25 – 10:45: Ondersteuning: Waar kun je terecht voor ondersteuning?
  • 10:45 – 11:00: Q&A

Dus wil je met digitale participatie aan de slag of ben je al voorzichtig bezig maar wil je weten wat er nog meer kan? Kom 29 april 9:30 naar de introductiebijeenkomst!

Aanmelden

Meld je hier aan voor de bijeenkomst.

Lees meer »

Onderzoek evaluatie statenperiode

Op de helft!

Inmiddels zitten de eerste twee jaar van deze statenperiode erop. Hoog tijd om de balans op te maken! Wat waren uw verwachtingen bij aanvang? Hoe ervaart u het statenlidmaatschap? En hoe staat het met de politiek-bestuurlijke verhoudingen in uw provincie?

Onderzoek

Binnenlands Bestuur en Necker van Naem doen onderzoek om te peilen hoe Statenleden denken over hun werk. De resultaten van het onderzoek verschijnen in de april-editie van Binnenlands Bestuur en online.

Deelnemen?

Deelnemen kan met de link die u eerder per e-mail heeft ontvangen.

Geen link gekregen? Stuur dan een e-mail naar daan.jacobs@necker.nl.

Lees meer »

Efficiƫnt virtueel vergaderen

Vanwege de huidige corona-maatregelen zijn veel gemeenteraden, Staten en waterschapsbesturen, genoodzaakt om alweer — of nog steeds — virtueel te vergaderen. Maar hoe doe je dat op een goede manier?

In opdracht van het programma "Democratie in Actie" ontwikkelde het Periklesinstituut een handboek voor virtueel vergaderen. Dit Handboek beoogt raden, Staten en waterschapsbesturen te ondersteunen in het zelf beantwoorden van deze vragen én de politieke deliberatie ook in een virtuele omgeving plaats te kunnen laten vinden.

Het bevat uitleg en toelichting maar ook een praktische "snel aan de slag- gids" voor je eerste virtuele vergadering én een evaluatieformulier om de volgende nóg beter tot zijn recht te laten komen. Het handboek vind je hier!

Lees meer »

Politieke participatie voor iedereen

In Gelderland loopt, in samenwerking met ProDemos, het project Toegankelijke politiek. Mensen met diverse beperkingen en talenten nemen aan het project deel: lichamelijke beperking, autisme of psychische problematiek. Het doel is hen te ondersteunen op weg naar meer politieke activiteiten, bijvoorbeeld als fractie-ondersteuner, als lid van Provinciale Staten, in een klankbordgroep of als actief lid van een politieke partij.

De deelnemers hebben een aantal punten opgesteld om deelname makkelijker te maken, van inrichting van de raadszaal, vergadertijden(!) tot het gebruik maken van een doventolk of buddy.

 

Meer informatie?


Meer informatie is te verkrijgen bij Henk Beltman, projectleider Zorgbelang Inclusief, HenkBeltman@zorgbelanginclusief.nl.

Adviezen voor een toegankelijke staten- en gemeenteraadsvergadering voor mensen met een beperking

Aangeboden door:

De deelnemers aan Politiek Actief Zorgbelang Inclusief (editie januari-februari 2021).

Om het werk van Provinciale Staten en gemeenteraden toegankelijk te maken voor mensen met een beperking zijn onze adviezen:

  1. Maak mensen met een beperking enthousiast om politiek actief te worden door:
    1. De vergaderzalen toegankelijk te maken voor iedereen. Zoals het aanleggen van een ringleiding in de vergaderzalen.
    2. Bied rustruimte voor zorgmomenten. Denk aan toegankelijk toiletgebruik, toediening medicijnen en bevestiging van medische apparatuur.
    3. Koppel een buddy aan mensen met een mentale beperking. Een mentor die hem of haar begeleidt en helpt binnen de politiek. Bv. een dag meelopen met een raadslid.
    4. Communiceer helder en duidelijk. Maak de taal voor iedereen begrijpelijk.
    5. Maak in vergaderzalen, waaronder de raadszaal, plek voor een assistent voor algemene dagelijkse levensverrichtingen en/of een doventolk. Geef extra onder-steuning door assistenten voor (beoogde) raadsleden die moeilijk kunnen spreken.
  2. Bescherm mensen met een uitkering tegen verlies ervan wanneer ze statenlid, gemeenteraadslid of fractievolger worden. Ze hebben recht op een gelijke vergoeding als andere leden.
  3. Zorg voor voldoende pauzes, rustmomenten in de vergaderingen en vergader niet te lang. Bepaal een duidelijke eindtijd van de vergadering en regel dat het WMO vervoer flexibel het raadslid met een beperking naar huis vervoert. Zet meer online vergaderingen in als fysieke vergaderingen te veel belemmeringen opleveren.
  4. Ondertitel de raadsvergaderingen (live en het video verslag) voor doven en slechthorenden. Dit werkt ook voor anderen die daar behoefte aan hebben. Maak gebruik van een doventolk of een schrijftolk.
  5. Bovenal: zie mensen met een beperking als medemens, ga met hen in gesprek over wat zij nodig hebben en maak gebruik van hun kwaliteiten in de democratie.

De cursus Politiek Actief Zorgbelang Inclusief is een initiatief van ProDemos, Huis van de Democratie en de Rechtstaat, en Zorgbelang Inclusief. henkbeltman@zorgbelanginclusief.nl

Lees meer »

Toolkit democratische weerbaarheid

Decentrale politieke ambtsdragers manoeuvreren zich in een sterk gepolitiseerd landschap, waar iedere dag belangen worden afgewogen en keuzes worden gemaakt. Maar welke belangen leggen het meeste gewicht in de schaal? En wie beïnvloedt hen (on)bewust bij de dilemma’s die zij voor hun kiezen krijgen?

 

De Toolkit democratische weerbaarheid dient als hulpmiddel om inzicht te krijgen op hoe een (kandidaat-)ambtsdrager kiest en welke bagage zij met zich meedraagt.

 

Aan de hand van de zelftest kunnen ambtsdragers zicht krijgen op de risico’s in hun gemeente, provincie of waterschap. Daarnaast is een gespreksleidraad met werkvormen ontwikkeld om integriteit praktijkgericht te bespreken.

Lees meer »

Handreiking regionaal samenwerken RES

Hoe kun je als volksvertegenwoordiger je invloed maximaal inzetten bij de RES? Welke invloed kunnen volksvertegenwoordigers uitoefenen en hoe kun je de moties voor de regionale energiestrategie (RES) regionaal afstemmen? Welke ruimte is er nog om wijzigingen aan te brengen, als de ‘definitieve’ RES 1.0 ter besluitvorming voorligt?

De RES heeft grote impact op het dagelijks leven van inwoners. Het is belangrijk dat de democratische legitimiteit goed wordt geborgd. Daarom organiseren bijna alle RES-regio’s bijeenkomsten om volksvertegenwoordigers te informeren over en te betrekken bij de RES. Om als volksvertegenwoordiger je invloed maximaal in te zetten, is het belangrijk om regionaal samen te werken met andere volksvertegenwoordigers. Zo kun je jouw stem (en die van inwoners) door laten klinken in de RES.

Regionale afstemming tussen raadsleden is normaal gesproken al lastig, maar bij de RES moet er óók afgestemd worden met provinciale staten en AB-leden van waterschappen. En de coronacrisis vraagt om nieuwe werkwijzen. Een grote uitdaging. Toch zijn er veel mogelijkheden en kunnen we leren van
bestaande initiatieven en goede ervaringen. Omdat elke regio verschillend en uniek is, qua aantal gemeenten, betrokken waterschappen en provincies, bestaande overlegstructuren en persoonlijke voorkeuren en bestuurscultuur, is er geen gouden route. Wel kun je die elementen overnemen die bij jouw regio passen en je aansluiten bij initiatieven waar energie in zit.

Handreiking


In veel regio’s ligt al een plan op tafel hoe de besluitvorming in juni georganiseerd wordt. Dat plan is regionaal afgestemd door de griffiers of een raadswerkgroep, met de projectorganisatie en de colleges. Deze handreiking gaat daarom met name over het organiseren van informele afstemming tussen volksvertegenwoordigers onderling.

Deze notitie is bedoeld als ‘menukaart’ met tips over:

  1. Hoe organiseer je de formele besluitvorming?
  2. Hoe organiseer je de informele afstemming?
  3. Welke instrumenten kun je daarbij gebruiken?
Lees meer »

Veranderde Werkwijzen Provinciale Staten Overijssel deel 1 van 12

Statenlidnu heeft onderzoek gedaan bij alle provincies naar de Veranderende Werkwijze van Provinciale Staten. De provinciale democratie is volop in beweging en de wijze waarop Statenleden invulling geven aan hun kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rol. Per provincie komen Statenleden, griffiers, statenadviseurs en onderzoekers aan het woord om te vertellen over de veranderende wijzen,  werkvormen waarmee geëxperimenteerd wordt en wat de ervaringen zijn. Statenlidnu brengt de interviewreeks en de beschrijving van veranderende werkwijzen samen in een inspiratiegids die in mei wordt gepubliceerd.

 

 

Fred Kerkhof

Lees meer »

Webinar Regiodemocratie en de RES

Begin

 04-03-2021 om 19:30

Einde

 04-03-2021 om 20:30

Locatie

Online

In het webinar ‘Regiodemocratie en de RES’ gaan we in gesprek over de dilemma’s, maar ook de kansen van ‘regiodemocratie’.

Actuele vragen zijn: Hoe positioneer je je als volksvertegenwoordiger in de politiek-bestuurlijke context van een RES-regio? Hoe zorg je enerzijds voor de belangen van jouw gemeente/provincie/waterschap en draag je bij aan een RES waarbij de goede afwegingen zijn gemaakt die bijdrage aan de energietransitie in jouw regio?

Hoe stel je goede kaders voor het besluitvormingsproces en vindt er regionale afstemming met andere volksvertegenwoordigers plaats over RES?

In sommige RES-regio’s zoals West-Overijssel, Midden-Holland, Twente zijn er goede voorbeelden van regionale afstemming bij de RES. Ook ervaringen uit de dagelijkse bestuurspraktijk van de RES komen in dit webinar aan bod.  

Ruben Maes interviewt onder meer Prof. dr. Martijn van der Steen, adjunct-directeur van de NSOB, volksvertegenwoordigers (Maartje Lof, D66-gemeenteraadslid in Olst-Wijhe en lid van de werkgroep RSAB van de regio West-Overijssel) en bestuurders uit de regio’s over ‘regiodemocratie’. 

Doelgroep: gemeenteraadsleden, statenleden, leden algemeen bestuur waterschappen, bestuurders, griffiers en ambtenaren.

Lees meer »

Online verkiezingsdebat: Groen herstel van Nederland

Gesprek decentrale overheden over de transitie

IPO, Unie van Waterschappen en VNG nodigen u graag uit voor het online verkiezingsdebat op dinsdagmiddag 9 maart van 15.30 uur tot 17.00 uur. Programma Kandidaat-Kamerleden en maatschappelijke organisaties gaan in drie rondes met elkaar in debat onder leiding van Marijke Roskam. Vanzelfsprekend kunt u als deelnemer ook actief
meedoen. 

U kunt zich tot vrijdag 5 maart aanmelden. Vooraf aanmelden is noodzakelijk. Per mail ontvangt u vervolgens de inloggegevens.

Lees meer »