Ook in 2024 veel agressie en bedreiging
In 2024 kreeg 47% van de provinciale politieke ambtsdragers te maken met agressie, intimidatie of bedreiging. Het aantal incidenten dat als ernstig wordt ervaren stijgt opnieuw.
De minister: “De impact van incidenten is groot en raakt niet alleen de persoon zelf, maar vaak ook de mensen om hen heen. We mogen agressie en intimidatie naar mensen die werkzaam zijn binnen het openbaar bestuur nooit normaal gaan vinden.” Ze benadrukt om altijd melding en waar mogelijk aangifte te doen.
Bespreken, melden, registreren en aangifte
Bijna 90% van de decentrale politieke ambtsdragers en ambtenaren die te maken kreeg met een incident, besprak of meldde het incident intern. Slechts 6% deed aangifte. Incidenten worden bovendien vaak niet geregistreerd. Daarom werkt het ministerie aan een gebruiksvriendelijker Gemeentelijke Incidenten Registratiesysteem (GIR) en dat een dergelijk systeem beschikbaar wordt voor provincies. Zo wordt het melden van incidenten makkelijker. Hopelijk zorgt dit ervoor dat er in meer gevallen aangifte wordt gedaan.
Ook organiseert het Ondersteuningsteam Weerbaar Bestuur bewustwordingssessies. Tot nu is daar door 240 gemeenten en alle twaalf de provincies gebruik van gemaakt. Ook de waterschappen doen mee.
Integriteit vaker besproken
Uit de Monitor Integriteit en Veiligheid 2024 blijkt ook dat er binnen decentrale overheden structureel meer aandacht is voor integriteit, waar dat eerder meer gekoppeld was aan actuele kwesties en incidenten. Toch zag bijna vier op de tien politieke ambtsdragers niet-integer gedrag bij collega’s. Daarom is een wetsvoorstel in voorbereiding waarmee het verplicht wordt om een risicoanalyse integriteit uit te voeren voordat wethouders, gedeputeerden en dagelijks bestuursleden van de waterschappen benoemd worden. Een nieuwe handreiking helpt organisaties zorgvuldig omgaan met vermoedens van integriteitsschending.
Nieuwe handreiking bij vermoedens van integriteitsschending
De handreiking bij vermoedens van integriteitsschending biedt praktische stappen voor het behandelen van vermeende of daadwerkelijke integriteitsschendingen. Een duidelijke en zorgvuldige opvolging als er sprake is van een vermoeden van een integriteitsschending is voor alle betrokkenen van belang. De handreiking kan ook behulpzaam zijn als er sprake lijkt van intimidatie via juridische procedures.
Bekijk de pagina Integriteit voor meer informatie over dit onderwerp.
Monitor Integriteit en Veiligheid 2024 lezen?
Hieronder zijn de bestanden te dowloaden:
Agressie merendeels online en vaker op persoon gericht
Agressie en intimidatie vindt steeds meer online plaats. Ook richt de agressie zich vaker op de persoon van de volksvertegenwoordiger zelf, in plaats van zijn of haar partij, of op de overheid. Deze vorm van agressie wordt vaker als ernstig ervaren en komt bovendien meer voor bij vrouwen dan bij mannen.
Steunpakket online haat
Samen met onder andere Statenlidnu heeft het Netwerk Weerbaar Bestuur een steunpakket online haat met praktische handvatten uitgewerkt.
Een kwetsbaar ambt
In opdracht van het ministerie van BZK onderzochten wetenschappers van Avans Hogeschool ondermijning en oneigenlijke druk op decentrale volksvertegenwoordigers. Dit rapport belicht de relatie tussen (georganiseerde) criminaliteit en decentrale volksvertegenwoordigers. Het brengt risicofactoren en kwetsbaarheden in kaart die maken dat decentrale volksvertegenwoordigers vatbaar kunnen zijn voor pogingen tot ondermijning door criminelen. Het rapport richt zich ook op de verschijningsvormen, ernst en omvang van banden met die (georganiseerde) criminaliteit.