Illustratie Rollen en instrumenten

Rollen en instrumenten

Provinciale Staten bepalen de richting van het provinciale beleid en controleren de uitvoering door het college van Gedeputeerde Staten. Om die rol goed te kunnen vervullen heeft u verschillende instrumenten tot uw beschikking.  

Denk bijvoorbeeld aan moties, amendementen, mondelinge en schriftelijke vragen. Deze instrumenten helpen u om het college te controleren, kaders te stellen voor beleid en invloed uit te oefenen op provinciale besluitvorming. Samen vormen ze de gereedschapskist van het Statenlid. Op deze pagina ziet u welke instrumenten u kunt inzetten en hoe ze passen in uw Statenwerk. 

Statenlidnu Instrumenten

Drie soorten instrumenten

Grofweg zijn er drie soorten instrumenten:

  • Controlerende instrumenten 
    Deze gebruikt u om te controleren of Gedeputeerde Staten beleid uitvoeren zoals afgesproken. Schriftelijke en mondelinge vragen en recht van onderzoek zijn voorbeelden van controlerende instrumenten. 

  • Kaderstellende instrumenten 
    Hiermee geeft u richting aan het provinciale beleid en stelt u voorwaarden waarbinnen het college werkt. Een motie en amendement zijn voorbeelden van kaderstellende instrumenten. 

  • Algemene instrumenten 
    Dit zijn instrumenten die helpen bij het verloop van het Statenwerk en de besluitvorming, bijvoorbeeld het beleggen van een extra vergadering. 

Welk instrument zet u wanneer in?

Het effect van een instrument hangt vaak af van het moment waarop u het inzet en hoe u het politiek gebruikt. Er is dus geen eenduidig antwoord op de vraag welk instrument u wanneer inzet. In de praktijk gebeurt het regelmatig dat een instrument wordt gekozen omdat het ‘gebruikelijk’ is. Terwijl de echte vraag eerst moet zijn: wat wilt u bereiken? Een instrument is geen doel op zich. Het is een middel. Wie vooraf scherp kiest, vergroot zijn invloed. Wie te snel inzet zonder strategie, mist vaak effect. 

Zo wordt het kiezen van een instrument gemakkelijker

In de webinar over het inzetten van Stateninstrumenten delen we praktische inzichten en praktijkvoorbeelden, zodat het kiezen van het juiste instrument op het juiste moment gemakkelijker wordt. Twijfelt u over het in te zetten instrument? De Statengriffie adviseert u hier graag over. Statengriffier Renée Wiggers van de Provincie Overijssel deelt in de video hiernaast alvast tien tips met u. 

Naar de Statenlidnu Academie

Meer weten?

Wilt u meer weten over het inzetten van instrumenten? Of over andere vormen van ondersteuning, zoals de Rekenkamer, de griffier of de fractie? In de Statenlidnu Academie leert u alles over deze onderwerpen. 

Bekijk webinars, gebruik een checklist voor het opstellen van een motie of volg een e-learning over rollen en instrumenten. Na afloop weet u precies instrumenten u kunt inzetten en wat de kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rollen precies inhouden.

Ga naar Statenlidnu Academie

Ook interessant voor u

Ondersteuning slim gebruiken

Lees meer

Overtuigend debatteren en communiceren

Lees meer

Provinciaal krachtenveld

Lees meer