Van Iwaarden: “Zeker. Het is mooi om te zien dat hun beperkte capaciteit wordt gecompenseerd door het enthousiasme en betrokkenheid bij het onderwerp. Ik denk hierbij bijvoorbeeld aan Sluis en Kapelle.”
Broekmaat: “Het is ook niet per se zo dat daar minder speelt dan in grotere gemeenten. Er spelen vaak andere dingen. Kleinere gemeenten vormen hechte gemeenschappen waarin ambtenaren zichtbaarder zijn en daardoor makkelijker onder druk kunnen worden gezet om bijvoorbeeld een vergunning te regelen.”
Merken jullie al een verschil of een verbetering sinds het bestaan van de norm?
Broekmaat: “Je ziet bij ons wel een groeiend besef in de samenleving dat bepaald gedrag niet meer wordt getolereerd maar dat dat consequenties heeft. Doordat zaken snel worden gemeld en opgevolgd, zijn mensen onder de indruk wanneer ze bijvoorbeeld op het gemeentehuis worden uitgenodigd voor een gesprek. Vaak zitten ze daar dan vol schaamte.”
Van Iwaarden: “In Zeeland zijn er op het thema informatiebeveiliging mooie ontwikkelingen. De CISO’s van de verschillende overheden hebben elkaar echt gevonden. Zij komen geregeld bij elkaar om ervaringen uit te wisselen en stellen sinds kort ook gezamenlijke rapportages op. Het is een mooi voorbeeld van hoe de norm een motor kan zijn voor goede samenwerking.”
En wat is er nog te winnen?
Van Iwaarden: “Afgezien van de burgemeesters, is het belangrijk om bijvoorbeeld ook de gemeentesecretarissen mee te krijgen op het onderwerp. Ze zijn er soms nog minder mee bezig of hebben het idee dat er in hun gemeente niet zoveel gebeurt. Gelukkig wordt dat beter, want zij zijn wel verantwoordelijk voor de gehele ambtelijke organisatie en hebben het ‘overzicht’. Het zou een mooi streven zijn om uiteindelijk iedere gemeentesecretaris in Zeeland het aanspreekpunt te maken voor zijn of haar gemeente.”
Broekmaat: “Qua bewustzijn is het in Utrecht niet zoveel anders. Wat dat betreft zijn de sessies van het Ondersteuningsteam on Tour (vanuit het Netwerk Weerbaar Bestuur) erg zinvol. Die geven veel inzicht in wat wel kan en wat niet en zorgen daarmee voor meer bewustwording. Mag ik hier trouwens een lans breken voor de kwetsbare positie van burgemeesters? Ze staan enorm in de wind en hebben relatief vaak met bedreigingen te maken. Ze staan dan ook nog zelf aan de lat om de opvolging en verdere afhandeling te regelen, terwijl je hiervoor een andere burgemeester mag benaderen. Maak daar vooral gebruik van!”
Zijn er zaken die jullie van andere provincies kunnen leren of vice versa?
Van Iwaarden: “Ik ben onlangs benaderd door overheden uit de provincie Groningen. Die provincie is qua grootte en capaciteit vergelijkbaar met Zeeland en ze kijken daar met interesse naar ons adoptiesysteem.”
Broekmaat: “Ik word zelf erg blij van het trainingscentrum ondermijning in de provincie Noord-Brabant. Daar zijn allerlei settings nagebouwd en er lopen acteurs rond. Handhavers worden daar met een opdracht bijvoorbeeld een café of autozaak ingestuurd, zodat ze allerlei praktijksituaties levensecht kunnen oefenen. Mensen uit Utrechtse gemeenten mogen daar ook heen, maar ik zou het toejuichen wanneer wij zelf zo’n trainingscentrum zouden hebben.”
Waarom is een weerbaarheidsnorm eigenlijk niet op landelijk niveau geregeld?
Broekmaat: “Een goede vraag, al is er iets voor te zeggen om dit op provinciaal niveau te regelen. Je houdt het dan dichter bij huis en het is makkelijker samenwerken.”
Van Iwaarden: “Eens. De kracht van onze norm is juist dat we elkaar in de samenwerking goed weten te vinden en dat de lijnen kort zijn. Bovendien heeft iedere provincie zo zijn eigen specifieke uitdagingen. Er is in die zin toch maatwerk nodig.”
Heeft uw provincie al een weerbaarheidsnorm?
Een gezamenlijke norm geeft houvast, versnelt melding en opvolging en versterkt de weerbaarheid van bestuur en organisatie.
De griffie kan u vertellen wat er in uw provincie al is geregeld – of wat u als Statenlid kunt doen als u te maken krijgt met agressie of intimidatie.
Wilt u weten hoe melding, aangifte en nazorg in uw provincie geregeld zijn? In de Statenlidnu Academie vindt u meer informatie over Agressie en Intimidatie en werkt u melding, aangifte en nazorg stap voor stap uit.